Επανεξετάζοντας τον αδηφάγο κρεατοφάγο του Mark Bittman απο το New York Times: 29 Ιανουαρίου, 2008
Μέρος 2ο
Τι μπορεί να γίνει για όλα αυτά; Δεν υπάρχει εύκολη λύση. Καλύτερη επίβλεψη της σπατάλης, για αρχή. Επίσης,η κατάργηση των επιχορηγήσεων θα βοηθήσει διότι η ΟΗΕ υπολογίζει πως αυτές εξηγούν το 31 τοις εκατό των εισοδημάτων γεωργίας παγκοσμίως. Θα συνεισφέρουν και στη λύση οι βελτιωμένες γεωργικές συνήθειες. Ο Mark W. Rosegrant , διευθυντής για το περιβάλλον και τεχνολογία παραγωγής στο μη-κερδοσκοπικό Ίδρυμα Έρευνας για την Παγκόσμια Πολιτική Τροφής λέει, <<Πρέπει να υπάρχουν επενδύσεις για την εκτροφή και διαχείρηση ζώων, να μειωθεί η σπαταλη που γινεται όταν παράγεται ένα ποσον κρέατος>>.
Και στη συνέχεια υπάρχει και η τεχνολογία. Το Ισραήλ και η Κορέα είναι μέσα στα κράτη που πειραματίζονται με τη χρήση κοπρανων για την παραγωγή ηλεκτρισμού. Μερικές απο τα μεγαλύτερες εγκαταστασεις χοιρων στις ΗΠΑ λειτουργούν με κάποια επιτυχία, μετατρέποντας τα κοπριά σε καύσιμα.
Πιο μακροπρόθεσμα, δεν φαίνεται τρελό να πιστεύουμε στην πιθανότητα του κρέατος χωρίς το ζώο: κατασκευασμένο σε εργαστήρια απο ζωικά κύταρρα θρεμμένα σε υπερθρεπτικό περιβάλλον, και στη συνέχεια η κατασκευή σε μπιφτέκια και μπριζόλες.
Μια ακόμη πρόταση είναι η επιστροφή στη βοσκηση των βοδινών, ένα ρεαλιστικό εναλλακτικό, εφ οσον είναι δυνατόν να δεχθεί η ψυχολογικά και πολιτικά αποκρουστική ιδέα της μείωσης της κατανάλωσής του. Αυτό γιατί η βόσκηση δεν μπορεί να αποδόσει τοσα βοοειδή οσο τα μαζικά κέντρα τροφοδότησης. Αλλά, λέει ο Μάικλ Πολλαν (Michael Pollan), συγγραφέας του πρόσφατου βιβλίου <<Υπερασπίζοντας το Φαγητό>> (In Defense of Food), <<Σε περιοχές που δεν μπορεί να καλλιεργηθεί το σιτάρι, παχαίνοντας τις αγελάδες με χορτάρι και πάλι θα είναι πιο αποτελεσματικό>>.
Αλλά τα γουρούνια και οι κότες, που μετατρέπουν το σιτάρι σε κρέας πολύ πιο αποδοτικά απο τα βοδινά, είναι όλο και περισσότερο τα κρέατα της πρώτης επιλογής για τους παραγωγούς, αποτελώντας το 70 τοις εκατό της συνολικης παραγωγής κρέατος, απο το οποίο το μισό απο το χοιρινό και τα τρία-τέταρτα των κοτόπουλων προέρχονται απο βιομηχανοποιημένες εγκαταστάσεις.
Κάποτε, ήταν συνηθισμένη η ντόπια εκτροφή αυτών των ζώων (πολλοί κάτοικοι της Νέα Υόρκης ακόμα, θυμούνται αυτούς τους καιρούς), μειώνοντας το κόστος της μεταφοράς και ταυτόχρονα τα κοπριά να χρησιμοποιούνται γιαλίπασμα για τα κοντινά χωράφια. Σήμερα, οι εγκαταστάσεις παραγωγής χοιρών, που μοιάζουν πιο πολύ με φυλακές παρά με φάρμες, βρίσκονται εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά απο τα μεγάλα αστικά κέντρα, και οι πλυμμήρες τους απο κοπριά ρυπαίνουν ρεματιές και τα υπόγεια ύδατα. (Στην επαρχία της ¶ηοουα μόνο, εργοστάσια χοιρων και φάρμες παράγουν πάνω απο 50 εκατομμύριους τόνους περιτωμματα κάθε χρόνο.)
Ενώ η ρίζα αυτών των προβλημάτων είναι απο εδω (ΗΠΑ), τώρα δεν είναι καθόλου περιορισμένα στις ΗΠΑ. Ενώ η εσωτερική ζήτηση για το κρέας έχει ισοπεδωθεί, η βιομηχανοποιημένη παραγωγή ζώων μεγαλώνει με διπλάσια ταχύτητα απο αυτή των βοσκοτόπων, σύμφωνα με την ΟΗΕ.
Ίσως η καλύτερη ελπίδα για αλλαγή να βασίζεται στην ενημέρωση των καταναλωτών για το πραγματικό κόστος της βιομηχανοποιημένης παραγωγής κρέατος. <<Συλλογίζοντας για τα περιβαλλοντικά προβλήματα στις ΗΠΑ,>> λέει ο καθηγητής κ. Έσελ, <<βλέπουμε ότι σχεδόν όλα έχουν ως ρίζα την παραγωγή τροφής και συγκεκριμένα την παραγωγή κρέατος. Και η βιομηχανοποιημένη εκτροφή ζώων παραμένει 'άριστη' εφ όσον το ξεφόρτωμα των απορριμάτων στα υδατινά διόδια
είναι δωρεάν. Αμα το ξεφόρτωμα αυτό αποκτήσει κάποιο κόστος - έστω και μικρό - τότε ολόκληρη η δομή της παραγωγής της τροφής θα παρουσιάσει μια μεγάλη αλλαγή.>>
Η ευημερία των ζώων μπορεί να μην είναι ακόμη μια κύρια ανησυχία, αλλά όσο οι φρικτές συνθήκες της εκτροφής φυλακισμένων ζώων γίνονται αντιληπτές, πιο πολλοί λατρεις των ζώων θα αντιδράσουν. Και δεν θά'ταν ο κόσμος καλύτερος εαν ένα μέρος του σιταριού που χρησιμοποιήται για την παραγωγή κρέατος κατευθυνθεί εναλλακτικά να ταΐσει τους συνάνθρωπούς μας;
Οι πραγματικές τιμές του βοδινού, χοιρινού και κοτοπουλου έχουν μείνει σταθερές, ή ίσως έχουν υποστεί κάποια μείωση, τα τελευταία 40 χρόνια (εν μέρος των επιχορηγήσεων του σιταριού), αλλά τώρα αρχίζουν να αυξάνονται. Πολλοί ειδικοί όμως, όπως ο Τάυλερ Κάουεν (Tyler Cowen), καθηγητής οικονομικών στο George Mason University, δεν πιστεύουν πως οι τιμές του κρέατος θα αυξηθούν αρκετά για να επιδράσουν τη ζήτηση στις ΗΠΑ.
<<Δεν πιστεύω πως μπορούμε να στηριχθούμε στις εμπορικές τιμές για να μειώσουμε την κατανάλωση κρέατος>>, λέει.
<<Ίσως γίνει μια προσωρινή αύξηση που σχεδόν σίγουρα θα ανατραπεί και βάλε. Αλλά δεν θα είναι και τραγικό ναφορτωθεί όλο στους καταναλωτές>>.
Αμα οι αυξήσεις δεν αλλάξουν τις συνήθειες, ίσως ο συνδυασμός σπο αναδάσωση, ρύπανση, κλιματική αλλαγή, λιμούς,καρδιακές παθήσεις, και κακομεταχείρηση των ζώων να σταδιακά μπει στη συνείδηση του κόσμου και αυτός να αρχίζει να τρώωει περισσότερα φυτά και λιγότερα ζώα.
Ο κ. Ρόζγκραντ απο το ίδρυμα πολιτικής της τροφής λέει πως προβλέπει <<μια πιο δυνατή εκστρατεία επιμόρφωσης του κοινού με σκοπό τη μείωση της κατανάλωσης κρέατος - σαν αυτή με τα τσιγάρα - που τονίζει την προσωπική υγεία, την συμπόνοια για τα ζώα,και καλές πράξεις που ωφελούν τους φτωχούς και τη Γη.>>
Δεν θα εκπλαγει ο καθηγητής κ. Έσελ αν όλα αυτά είχαν μια πραγματική επίδραση. <<Είναι πάνω-κάτω ευθυγραμμισμέναόσα ωφελούν τους ανθρώπινους οργανισμούς και όσα ωφελούν τον πλανήτη μας>>, είπε.
Η Οργάνωση Τροφής και Γεωργίας της ΟΗΕ, σε μια λεπτομερής έρευνα του 2006 για τις επιδράσεις της κατανάλωσης κρέατος στον πλανήτη μας, που ονομάζεται <<Η μακριά σκιά των ζωντανών>>, κάνει ένα παρόμοιο συμπέρασμα: <<Υπάρχουν σημάδια αισιοδοξίας ότι οι δήθεν συγκρουόμενες ζητήσεις για ζωικά προϊόντα και απο την άλλη για περιβαλλοντικές υπηρεσίες μπορούν να συμφιλιωθούν. Και τα δύο προέρχονται απο την ίδια ομάδα ανθρώπων - τους σχετικά πλούσιους, μια ομάδα
που δεν ανήκει μόνο στις βιομηχανοποιημένες χωρες. Αυτή η ομάδα καταναλωτών θα είναι έτοιμη να καταβάλλει πιέσεις για αλλαγές και θα είναι πρόθυμη να καταπιεί τις αναπόφευκτες αυξήσεις σε τιμές.>>
Μάλιστα, οι αμερικάνοι ήδη αγοράζουν λιγότερο βλαβερά για το περιβάλλον προϊόντα, επιλέγοντας κρέας, αυγά, και γαλακτερά παραγμένα απο λιγότερο σπάταλες συνθήκες. Οι λαϊκές αγορές έχουν πάνω απο διπλασιαστεί τα τελευταία 10 περίπου χρόνια, και κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει ότι η αγορά για βιολογικές τροφές μεγαλώνει γρήγορα.
Σε όλα αυτά πουλιούνται προϊόντα που είναι πιο ακριβά αλλά και καλύτερης ποιότητας.
¶μα αυτές οι ροπές συνεχιστούν, το κρέας μπορεί να καταλήξει κέρασμα παρά συνήθεια. Δεν θα γίνει σπάνιο, αλλά όσο τα μεγάλα αυτοκίνητα τύπου στρατιωτικού οχήματος θα κάνουν θέση για τα υβριδικά, η εποχή του ένα-τέταρτο-του-κιλού-την-ημέρα κρέας θα εξαφανιστεί.
Ίσως να μην είναι αυτό τόσο μεγάλο πρόβλημα. <<Ποιός είπαι πως οι άνθρωποι πρέπει να τρώνε κρέας τρεις φορες την ημέρα;>>ρώτησε ο κ. Πολλαν.
Ο Μαρκ Μπίτμαν (Mark Bittman), γράφει μια στήλη για τα εστιατόρια και το φαγητό για αυτή την εφημερίδα, και είναι ο συγγραφέας του βιβλίου <<Πώς να Μαγειρέψετε ο,τιδήποτε Χορτοφαγικό>>, που εκδόθηκε πέρυσι.
Δεν είναι χορτοφάγος.
Copyright 2008 The New York Times Company